Vereniging hoortoestelfabrikanten GAIN bezorgd over invoering protocol functiegerichte aanspraak op hoortoestellen

5 december 2012
Auteur: Rene van der Wilk
Leestijd: 5 min

Interview met Hans van Pagée voorzitter van de vereniging van hoortoestelfabrikanten (GAIN)

Door: René van der Wilk

De vereniging van hoortoestelfabrikanten (GAIN) maakt zich ernstige zorgen of de introductie van het protocol waarmee de aanspraak op hoorhulpmiddelen functiegericht geregeld wordt, wel ordentelijk zal verlopen. De vereniging vreest onder meer dat de individuele zorgvraag in het nieuwe systeem onvoldoende gewaarborgd is. Ook de indeling van hoortoestellen in categorieën, de koppeling tussen zorgvraag en hoortoestellen en de tijd om audiciens op te leiden zodat het nieuwe systeem verantwoord toegepast kan worden, zijn punten van zorg.

Achtergrond

Zoals het er nu uitziet zal reeds vanaf 1 januari 2013 de functionele aanspraak op hoorhulpmiddelen een feit zijn. Om deze functionele aanspraak mogelijk te maken, wordt er een protocol ontwikkeld. Aan de hand van dit protocol wordt de slechthorende cliënt via een geautomatiseerd systeem ingedeeld in een bepaalde categorie. Dit gebeurt op grond van audiometrische tests en een vragenlijst. De slechthorende cliënt heeft aan de hand van deze categorisering ook recht op een hoortoestel dat valt in een overeenkomstige categorie. Hiertoe zullen hoortoestellen op grond van hun eigenschappen en de daaraan toegekende meerwaarde worden ingedeeld in vijf categorieën.
Momenteel vinden er contractonderhandelingen tussen audiciensbedrijven en zorgverzekeraars plaats. Sommige verzekeraars spreken met de bedrijven één bedrag af voor alle toestellen in de eerste drie categorieën. Ook wordt er selectief gecontracteerd: door verzekeraars wordt met sommige audiciensbedrijven wel een contract afgesloten en met anderen niet.

Hoorzaken heeft de voorzitter van de GAIN Hans van Pagee gevraagd om nadere uitleg over de zorgen die de vereniging zich maakt.

hans van pagee GAIN

Hans van Pagee voorzitter Gain

Allereerst vroegen wij hem of de vereniging wel voorstander is van de functiegerichte aanspraak op hoorhulpmiddelen. Hans van Pagee: : “De vereniging GAIN is absoluut voorstander van de functiegerichte aanspraak voor hoorhulpmiddelen. Wij beijveren ons daar al geruime tijd voor. Een verantwoord systeem van functionele aanspraak levert een veel betere kwaliteit op en betrekt de klant intensiever bij de aanpassing.”

“Was die kwaliteit en transparantie in het verleden dan onvoldoende?”. Van Pagee: ”Het inventariseren van de beperkingen en de zorgvraag is de basis voor de interventie van de audicien en die is niet altijd eenduidig benaderd. De keuze van het hoortoestel wordt beter onderbouwd indien audiciens in overleg met de klant op dezelfde wijze beperkingen in kaart brengt en doelstellingen formuleert en na de aanpassing nagaat of die doelstellingen zijn bereikt. Dit is de kern van de functionele aanspraak.”

“Het idee leeft dat de vereniging GAIN het tot stand komen van het protocol juist heeft tegenwerkt. Hoe is het mogelijk dat dit idee heeft kunnen ontstaan? U geeft immers aan als GAIN voorstander te zijn van de functiegerichte aanspraak die samengaat met protocollering.” Hans van Pagee: ”Wij maken ons vooral zorgen over de combinatie van de invoering van het nieuwe systeem en een gelijktijdige invoering van meer marktwerking en een forse bezuinigingstaak. Deze uiteenlopende doelstellingen zijn moeilijk te combineren. Bovendien zijn wij voorstander van gezond verstand en vakbekwaamheid van de audicien die nu overbodig lijken te worden en vervangen worden door automatische matchsystemen.”

“Welke knelpunten ziet de vereniging GAIN bij de vaststelling van de zorgvraag?.” Van Pagee: “Zoals het er nu uitziet wordt er momenteel alleen naar beperkingen gevraagd en komen de doelstellingen en individuele zorgvraag onvoldoende aan de orde. Omdat de vragenlijst zich richt op problemen in het dagelijks leven zullen ook slechthorende werknemers de beperkingen die zij ondervinden in hun werk onvoldoende kwijt kunnen en ook hun doelstellingen daar niet in terug zien. Het gaat erom dat de slechthorende straks een adequaat hooroplossing krijgt. Daarvoor moet er een goede koppeling mogelijk zijn tussen zorgvraag en hoortoestel. Allereerst moet daarvoor dus een valide meetinstrument bestaan waarmee zowel de beperkingen in al zijn facetten, ook op psychosociaal gebied, als wel de individuele zorgvraag goed in kaart wordt gebracht. Door de snelheid waarmee het protocol ontwikkeld is, zijn op dit moment nog niet alle zaken goed uitgewerkt.”

“Wilt u daarmee zeggen dat het protocol zoals het er nu ligt onvoldoende ‘evidence based’ is?” Van Pagee: ”Ja, het systeem bestaat nog nergens en is volkomen nieuw. Wij hebben niks tegen innovaties, integendeel, maar het begin moet verantwoord zijn om een verdere ontwikkeling mogelijk te maken. Het staat zeker nog niet vast dat het beoogde systeem verantwoord gaat functioneren maar zeker is dat de klant er niet onder mag lijden, ook niet in de beginperiode.”

“Klopt het dat de vereniging GAIN ook knelpunten ziet ontstaan bij de toepassing van het protocol in de praktijk door de audiciens?” Hans van Pagee: ”Zeker, maar opvattingen daarover liggen niet op het terrein van de fabrikanten. Wij hebben immers de NVAB en de kersverse vakvereniging van audiciens.”
“De vereniging van hoortoestelfabrikanten lijkt zich ernstig zorgen te maken over de classificering van hoortoestellen. Welk gevaar bestaat er als hoortoestellen niet goed geclassificeerd worden?” Hans van Pagee: ”Een van de doelstellingen van de functionele aanspraak is transparantie. Wij hebben aan de regisseur van het nieuwe systeem, Zorgverzekeraars Nederland, tevergeefs gevraagd om een verdere toelichting op de criteria op grond waarvan hoortoestellen worden ingedeeld. Overigens is een indeling van hoortoestellen niet bepalend voor het welslagen van de introductie van de functionele aanspraak.”

“Wat maakt die transparantie zo belangrijk voor de GAIN?”. Hans van Pagee: ”Transparantie is in deze tijdgeest niet weg te denken, daagt uit tot een verantwoorde en gemotiveerde keuze van hoorhulpmiddelen en vergroot de mondigheid van de klant.”

“Uiteindelijk is de koppeling tussen zorgvraag en hoortoestel toch noodzakelijk om tot een functiegerichte aanspraak te komen?”. Van Pagee: “Zeker, maar die koppeling kan plaatsvinden in overleg met de klant waarbij het gezond verstand en de expertise van de audicien belangrijke factoren zijn. Dit prefereren wij boven een niet bewezen en imperfect geautomatiseerd selectiesysteem. Bij het laatste speelt bovendien de klant niet of nauwelijks een rol”.

“Betekent dit volgens u dat de slechthorende straks hierdoor uit het protocol wellicht een advies rolt voor een niet adequaat hoortoestel?”. Van Pagee: “Hoortoestellen zijn niet ontworpen om op grond van hun afzonderlijke eigenschappen (features) ingedeeld te worden in groepen. Als de audiciens blindelings het protocol volgen, gaat het zeker fout. Ook het ontbreken van keuzevrijheid zal een gemis blijven en het is zeer de vraag hoe de consument daarop reageert. Maar ook de ruïneuze concurrentie die dit systeem tot gevolg zal hebben, zal zeker bijdragen aan verschraling van de hoorzorg. Dat GAIN te midden van de euforie een van de weinige is die dit doorziet, is inderdaad opvallend.”

“Welke gevolgen voorziet u voor de slechthorende van de zoals u dat noemt een ‘ruïneuze concurrentie’?” Van Pagee: “Kwaliteit kost tijd en geld. Als de audicien onvoldoende ruimte krijgt om aandacht te besteden aan de klantenwensen en adequate hoorhulpmiddelen in te kopen, dan betaalt de klant het gelag.”

Meer nieuws

Check uw zorgpolis op hoorzorg!

28 november 2022 | Levert uw verzekeraar in 2023 nog de hoorzorg die u wilt en ook bij de [...]

Misofonie en paranoia-achtige gedachten: onderzoek naar verband

23 november 2022 | Poolse wetenschappers werkzaam bij het Experimenteel Psychopathologie lab van het Psychologisch Instituut in Warschau hebben [...]

Speaksee Microfoon Kit voor groepsgesprekken nu verkrijgbaar

15 november 2022 | Vandaag lanceert Speaksee officieel de Speaksee Microfoon Kit: het eerste microfoonsysteem dat spraak ter plekke [...]