Behandeling van oorsuizen / tinnitus

Veel mensen die hinder van tinnitus ondervinden, gaan op zoek naar een behandeling van oorsuizen. Dat is niet zo vreemd want oorsuizen kan een flink negatief effect hebben op zowel het lichamelijk als het psychologisch welzijn. Maar liefst een op de vijf patienten rapporteert problematische tinnitus met verminderde slaap, concentratie en ook stemmingproblematiek.
Psychologische therapieën blijken werkzaam om meer controle over de tinnitus te krijgen. Met EMDR-therapie zijn de eerste positieve resultaten behaald. Nader onderzoek is nog nodig.  
Wanneer tinnitus samengaat met slechthorendheid is het raadzaam een hoortoestel uit te testen. Bij een deel van slechthorende patienten met tinnitus hebben, hoortoestellen ook een positief effect op de tinnitusklachten. 
Voor alternatieve geluidstherapieën en middeltjes die bij de drogist verkrijgbaar zijn, is tot op heden geen bewijs voor de werkzaamheid.
Op deze pagina leest u wat er mogelijk is bij de behandeling van oorsuizen/tinnitus, wat werkt en wat niet.

behandeling van oorsuizen / tinnitus

Oorzaak tinnitus

In sommige gevallen is een specifieke ziekte de oorzaak, zoals de ziekte van Meniere, otosclerose of een langdurige middenoorontsteking. Wanneer de ziekte te behandelen is, stopt in veel gevallen het oorsuizen na de behandeling. Vaak is de exacte oorzaak moeilijk te achterhalen en al is de oorzaak gevonden, wil dit niet zeggen dat er een medische behandeling van oorsuizen mogelijk is of dat deze goed werkt. In de meeste gevallen blijkt de oorzaak van tinnitus slechthorendheid.
Oorsuizen kan gezien worden als een symptoom van mentale overbelasting, die zijn oorzaak heeft in gehoorverlies, in lichamelijk conditieverlies, psychische overbelasting of een combinatie van deze drie factoren (lees meer). Vaak zorgt de emotionele reactie op oorsuizen waarbij veelal angst en wanhoop een rol spelen voor verergering van de klachten en is het raadzaam bij de behandeling van tinnitus hier in eerste instantie aandacht aan te besteden.

Plots last van tinnitus

Wanneer u van de een op andere dag last van oorsuizen krijgt, is het raadzaam naar de huisarts te gaan. Wanneer deze daar aanleiding toe ziet zal deze een verwijsbrief geven voor de Keel-, Neus en Oorarts (KNO-arts) of het audiologisch centrum.

banner insentis tinnitus

(advertentie)

Inzicht in oorzaken van tinnitus eerste goede stap

Bij oorsuizen is het van belang dat de patiënt zelf het oorsuizen psychisch geheel of gedeeltelijk overwint en er meer controle over krijgt. Het is belangrijk geen genoegen te nemen, met het advies: “U moet er maar mee leren leven”. Veelal is inzicht in de oorzaken van tinnitus en wat de tinnitus doet verergeren een eerste goede stap om meer controle erover te krijgen. Een audicien, KNO-arts, audioloog of psycholoog met voldoende kennis van de mechanismen achter tinnitus kan deze uitleg als eerste stap goed geven. In een aantal gevallen geeft dat al de nodige geruststelling.
Bij aanhoudende klachten is het verstandig om hulp te zoeken bij een gespecialiseerde instantie die behandeling van oorsuizen geeft.

Gespecialiseerde instanties voor behandeling van oorsuizen

Bij de behandeling van oorsuizen krijgt de patiënt handvatten aangereikt, waarmee hij leert hoe met tinnitus te leven en er meer controle over te krijgen. Hiervoor worden therapieën ingezet uit de psychologie. Omdat het gaat om psychologische therapieën én omdat er bij tinnitus naast de angst en wanhoop ook soms emotionele problematiek een rol speelt, worden deze therapieën gegeven door een psycholoog. De therapie kan op individueel niveau of in groepsverband plaatsvinden.
Een aantal audiologische centra biedt een speciaal programma voor de behandeling van oorsuizen aan. Ook zijn er cursussen en individuele trajecten te volgen bij de GGMD. Een in oorsuizen gespecialiseerde psycholoog of audioloog die samenwerkt met een KNO-arts is ook een goede combinatie. Insentis is een particuliere organisatie die psychologische begeleiding geeft bij tinnitusklachten.

Locaties voor behandeling van tinnitus in Nederland

Er zijn in Nederland meerdere locaties waar behandeling van oorsuizen wordt gegeven en die ook bewezen effectief zijn. Klik hier voor een overzicht van locaties waar deze behandeling van tinnitus plaatsvindt.

behandeling oorsuizen

Combinatie van therapieën meest effectief

Uit onderzoek is gebleken dat een combinatie van therapieën het beste werkt. Hierbij worden cognitieve gedragstherapie, elementen uit de Tinnitus Retraining Therapie, psycho-educatie, uitleg over het achterliggende neurofysiologisch model, counselling, aanpak van angstklachten, groepstherapie, blootstelling, stressvermindering, mind-fullness en ontspanningsoefeningen ingezet. Technieken uit de Acceptance and Commitment Therapie ACT kunnen een waardevolle aanvulling zijn Op grond van de aard en ernst van klachten van iedere individuele patient zal de behandelaar een keuze maken uit de diverse onderdelen. Wanneer emotionele problematiek een rol speelt en de tinnitus in stand houdt, is het zinvol ook daarmee aan de slag te gaan.

EMDR bij behandeling oorsuizen

Een Nederlands onderzoek naar de toepassing van EMDR bij oorsuizen (tinnitus) lijkt veelbelovend. De onderzoeksresultaten zijn in 2018 gepubliceerd in de European Journal of Psychotraumatology. Bijna de helft van de patiënten met tinnitus profiteert van de behandeling met EMDR, zo blijkt. Om dit aan te tonen gebruikten de onderzoekers meerdere gestandaardiseerde vragenlijsten. Het onderzoek laat zien dat het positieve effect van de behandeling minstens 3 maanden aanhoudt. Nader onderzoek om EMDR als behandeling in te zetten is nodig.

behandeling van oorsuizen fysiotherapie

Fysiotherapie en massage bij behandeling van oorsuizen

Patienten geven met regelmaat aan dat ze baat hebben bij fysiotherapie of massage. Mogelijk zorgt in een aantal gevallen het aanspannen van de spieren in de nek of kaak voor het ontstaan van de tinnitus. Dat aanspannen van de spieren kan natuurlijk ook een stressreactie zijn op de tinnitus zelf. Tot op heden is er nog onvoldoende onderzoek naar de effecten van fysiotherapie op tinnitus. Wat wel bekend is, is dat ontspanning en ontspanningsoefeningen helpen bij tinnitus. Wanneer fysiotherapie of massage als ontspannend of weldadig wordt ervaren kan dit een positieve werking hebben.

Ontspanningsoefeningen bij behandeling van oorsuizen

Ontspanningsoefeningen bij tinnitus kunnen om meerdere redenen goed helpen. Allereerst kan oorsuizen/tinnitus worden veroorzaakt door stress en emotionele problematiek. Daarnaast zorgt de angst en wanhoop die de tinnitus met zich meebrengt voor stressklachten. Op de website van GGZ Denthe staan ontspanningsoefeningen die ook zijn te downloaden.

behandeling van oorsuizen/tinnitus medicijnen

Medicatie bij de behandeling van oorsuizen

Slaap en kalmeringsmiddelen bij tinnitus

In bepaalde gevallen worden medicijnen voorgeschreven om de gevolgen van tinnitus dragelijk te maken zoals slaap- en kalmeringsmiddelen.  Het nadeel ervan is dat ze op deze middelen bij langduriger gebruik minder goed gaan werken. De effectiviteit van de middelen neemt af. Om die reden is het aan te raden ze dan ook niet langdurig achter elkaar te gebruiken. Slaapmiddelen zijn te gebruiken om een keer goed bij te slapen. Kalmeringsmiddelen en slaapmiddelen die tot de benzodiazepinenfamilie behoren zijn ook verslavend bij regelmatig gebruik.

Anti-depressiva bij tinnitus

Omdat bij antidepressiva zich geen gewenningsverschijnselen voordoen en deze ook niet verslavend zijn, schrijft een arts deze soms voor. Ook antidepressiva kunnen de tinnitus niet genezen. Wanneer een arts ze voorschrijft, zijn deze medicijnen er ook op gericht om de gevolgen van oorsuizen zoals angst of depressiviteit te verlichten. Het is raadzaam om eerst te starten met een psychologische therapie. Omdat zogeheten tricyclische antidepressiva juist oorsuizen kunnen veroorzaken of verergeren, zal een arts deze niet snel voorschrijven. Uit onderzoek onder muizen blijkt dat ook antidepressiva die tot de SSRI’s behoren tinnitus kunnen verergeren (lees meer). Het is nog onduidelijk hoe dit bij mensen zit.

Alternatieve behandelmethode en middeltjes bij oorsuizen

Er zijn tal van alternatieve behandelmethoden zoals zuurstoftherapie, lasertherapie, geluidstherapie en middeltjes voor tinnitus op de markt. Soms worden daar flinke bedragen voor gevraagd. Sommige patienten geven aan daarmee vermindering van tinnitus te ondervinden. De vraag komt daarbij naar voren of het nu het middel of de therapie zijn die een positief effect hebben of dat de tinnitus door de tijd die erover heen is gegaan ook vanzelf minder zou zijn geworden. Ook kan het geloof in een product of therapie helpen en zelfs de hoogte van het geldbedrag dat ermee gemoeid is, kunnen bijdragen aan de zogenaamde werking. De suggestie van de behandelend arts, therapeut, coach over de werkzaamheid kan eveneens voor een positief effect zorgen. Dit soort verschijnselen vallen onder het placebo-effect. Het middel of therapie heeft geen bewezen effectieve werking, maar lijkt dan wél te werken.

Goed informeren

Informeer als patient altijd goed of er wetenschappelijk onderzoek naar een middel of behandeling is gedaan.  In een goed wetenschappelijk onderzoek wordt er voor gezorgd dat bijvoorbeeld het placebo-effect uitgesloten wordt. Ga ook niet af op succespercentages af die aanbieders noemen waar geen wetenschappelijk bewijs voor is. Kijk ook wat de richtlijnen zijn die zijn opgesteld voor de behandeling. De richtlijnen voor tinnitus zoals deze worden aangeraden aan artsen vindt u hier.

Pillen bij de drogist

Bij drogisten zijn pillen te verkrijgen met Ginkgo Biloba en magnesium erin. Ook zijn er tal van andere middeltjes met geneeskrachtige werking voor tinnitus te koop. Uit onderzoek is gebleken dat deze middelen niet werken bij tinnitus of dat de werking zeer onwaarschijnlijk is. Ook voor CBD olie als middel om tinnitusklachten te verminderen is geen bewijs.

tinnitus behandeling Beter Horen Volkskrant

Aanhef van artikel op de website van de Volkskrant over tinnitus behandeling Beter Horen

Behandeling van tinnitus bij Beter Horen met geluidstherapie

Voor de werkzaamheid van de behandeling van tinnitus met geluidstherapie zoals die momenteel door audiciensketen Beter Horen wordt aangeboden (de zogeheten Akoestische CR Neuromodulatie therapie) is tot op heden onvoldoende bewijs. Door de Volkskrant zijn vraagtekens gezet bij deze geluidstherapie voor de behandeling van oorsuizen.
Aan de door de audiciensketen geboden behandeling werken een aantal KNO-artsen in Nederland mee. Hierdoor kunnen patienten mogelijk verwachten dat deze behandeling bewezen effectief is (‘evidence based’). De KNO-verenging heeft echter afstand genomen van deze behandeling en zegt deze niet te ondersteunen.
Het door de keten vermelde succespercentage van 70% is gebaseerd op eigen cijfers en wordt tot op heden niet ondersteund door wetenschappelijk onderzoek. Ook zijn bij dit percentage voldoende kanttekeningen te plaatsen (lees meer). Patientenplatform Stichting Hoormij  wijst op haar website onder meer op het placebo-effect dat bij deze behandeling van tinnitus een rol kan spelen.

Niet bewezen middelen en therapieën bij tinnitus kunnen wanhoop en angst versterken

Patienten met tinnitus kunnen zo wanhopig zijn dat ze iedere strohalm aangrijpen om van hun tinnitusklachten af te komen. Vaak wordt de angst en wanhoop voor de tinnitus juist extra groot wanneer blijkt dat de nieuwe behandeling of aangeschaft middeltje (ook weer) niet werkt. Voor tinnituspatienten is het dan ook om deze reden voorzichtig te zijn om van alles uit te proberen. Voor  hulpverleners in de zorg is het om dezelfde reden goed terughoudend te zijn met het aanbieden van alternatieve behandelingen die nog niet bewezen effectief zijn.

 

behandeling oorsuizen hoortoestellen

Inzet hoortoestel bij behandeling van tinnitus

Wanneer oorsuizen samengaat met gehoorverlies kan een hoortoestel uitkomst bieden en soms wordt bij de behandeling van oorsuizen gebruik gemaakt van maskering (zie ook Tinnitus masker en hoortoestellen). Er zijn ondertussen een flink aantal speciale tinnitus hoortoestellen op de markt die speciale opties en app’s hebben voor cliënten met tinnitus.
Slechthorenden moeten zich extra inspannen om te horen en te verstaan. Deze extra luisterinspanning zorgt ervoor dat de hersenen harder moeten werken. Dit op zijn beurt kan leiden tot tinnitus. Omdat het hoortoestellen het horen en verstaan vergemakkelijken en ook het geluid van de tinnitus kunnen maskeren, is het uittesten van hoortoestellen bij tinnitus die samengaat met slechthorendheid aan te raden. Uit onderzoek blijkt dat bij een deel van de patienten hoortoestellen een positief effect hebben (lees meer).

Boek Eerste Hulp bij Oorsuizen goede eerste stap

 

eerste hulp bij oorsuizen behandeling tinnitus

Het boek Eerste Hulp bij Oorsuizen geschreven door neuropsycholoog Olav Wagenaar beschrijft een model dat inzicht geeft in het ontstaan en de instandhouding van tinnitusklachten, en geeft praktische handreikingen om controle te krijgen over tinnitus. Klik hier om het boek te bestellen

banner insentis tinnitus

(advertentie)

Lees ook:

Nieuwe behandeling voor tinnitus in de maak

Disclaimer