Ouderdomsslechthorendheid

Wordt ouderdomsslechthorendheid (presbyacusis) wel veroorzaakt door ouderdom?

Ons gehoor gaat met de jaren beetje bij beetje achteruit. Deze langzame achteruitgang van het gehoor die samen lijkt te gaan met de leeftijd heeft een naam gekregen en wordt ook wel ouderdomsslechthorendheid of presbyacusis genoemd. Hierbij kan ook erfelijkheid een rol spelen. Uit onderzoek uit 2016 is gebleken dat er een verband bestaat tussen ouderdomsslechthorendheid en bepaalde genen (lees meer). Naar alle waarschijnlijkheid zijn er meerdere factoren die ervoor zorgen dat ons gehoor met de leeftijd achteruitgaat en er zo “ouderdomsslechthorendheid” ontstaat.
Naast de achteruitgang die mogelijk door erfelijkeheid wordt bepaald, loopt ons gehoor in de loop van ons leven telkens wat schade op. Denk hierbij aan een middenoorontsteking, lawaai op het werk, belasting door muziek (uitgaan, MP3, hoofdtelefoon), of het gebruik van bepaalde medicijnen waaronder ook paracetamol en ibuprofen. Ook roken en alcohol blijken een negatieve invloed op ons gehoor te hebben. Mogelijk zorgt roken voor een verminderde bloedtoevoer richting het binnenoor, maar roken zou ook een negatief effect kunnen hebben op de mechanismen waarbij antioxidanten een rol spelen.
Uit onderzoek is verder gebleken dat rokers die in lawaai werken vaker gehoorverlies hebben dan niet rokers. Over het algemeen blijkt dat rokers bijna 70% meer kans hebben op slechthorendheid dan niet rokers. Ook passief roken geeft een grotere kans op slechthorendheid en bij kleine kinderen is het effect zelfs twee keer zo groot. Ook blijkt ons voedingspatroon invloed te hebben op ons gehoor. Overmatige consumptie van ‘foute’ vetten kan het cholesterolniveau in ons bloed verhogen en zo vrije radicalen produceren. Dit kan weer een verslechtering van het hoorvermogen tot gevolg hebben, omdat het de toevoer van zuurstof en voedingstoffen naar het binnenoor belemmert.
Wanneer we erg veel suikers en koolhydraten eten en daarmee meer calorieën binnen krijgen dan dat we nodig hebben voor de verbranding, dan worden dezen omgezet in vetten en krijgen we te hoge triglyceridenwaarden in het bloed. Uit onderzoek is naar voren gekomen dat een te hoge waarden hiervan in het bloed een hoger risico van ouderdomsslechthorendheid met zich meeneemt. Ook een te hoge cholesterolwaarde kan leiden tot ouderdomsslechthorendheid, terwijl een cholesterolarm dieet het gehoor kan doen verbeteren en ook oorsuizen kan verlichten.
Gezonde vetten zoals die in vette vis kunnen het gehoor juist beschermen tegen aftakeling. Ook is gebleken dat van magnesium een beschermende werking uit kan gaan op het gehoor en dat tekorten van sommige vitaminen tot een vermindering van het gehoorvermogen kunnen leiden.
Ook kan het zich voordoen dat onze hersenen minder goed in staat zijn geluiden te verwerken en onbelangrijke geluiden uit te filteren. Doordat de cognitieve processen minder snel verlopen bij het ouder worden, kan dit invloed hebben op de verwerking van spraak en dus op het verstaan ervan. Het probleem hiervan zit dus niet zo zeer in de werking van het oor, maar eerder in de werking van de hersenen.
Uit weer ander onderzoek is gebleken dat ook het hormoon aldosteron een belangrijke rol speelt in leeftijdsgerelateerde slechthorendheid. Hoe meer van het hormoon oudere mensen in hun bloed hebben, hoe beter hun gehoor is, en hoe minder zij van het hormoon hebben, hoe slechter hun gehoor is. Mogelijk heeft ook stress een negatieve invloed op ons gehoor.
Al met al zijn er aardig wat factoren die een rol spelen bij de zogenaamde ouderdomslechthorendheid of presbyacusis.  Als u dus te horen krijgt “u heeft ouderdomsslechthorendheid” kunt u zich afvragen in hoeverre dit door ouderdom is veroorzaakt of door de eerder genoemde factoren als erfelijkheid, lawaaibelasting, medicijngebruik en levensstijl.

Verloop slechthorendheid met de leeftijd

Vanaf ongeveer de leeftijd van 30-jaar zijn de eerste tekenen van een eerste (kleine) achteruitgang in het hogetonengebied meetbaar. Bij mannen gaat het gehoor gemiddeld sneller achteruit dan bij vrouwen. Dit kan natuurlijk te maken hebben met het soort werk wat zij doen en waarschijnlijk ook met hun levensstijl. Als mannen vaker in lawaai hebben gewerkt en bloot zijn gesteld aan ototoxische stoffen (voor het oor giftige stoffen), meer drinken, roken en ongezond eten kan dat (mede) een verklaring zijn. In de figuur hieronder staat het gemiddelde gehoorverlies voor mannen en vrouwen per leeftijd en per frequentie uitgezet. De horizontale nullijn is de lijn van een goedhorende. Voor uitleg over deze hoortest kijk bij: het audiogram.

ouderdomsslechthorendheid

 

Vaak bestaat er twijfel bij de slechthorende of het minder goed horen ligt aan het eigen gehoor of aan de omgeving. Maar al te vaak wordt de schuld gelegd bij het onduidelijk of te zacht spreken van de gesprekspartner of het lawaai in de omgeving. Dit terwijl de oorzaak in werkelijkheid toch echt bij de slechthorende zelf ligt. Veelal wordt een probleem ervaren bij het voeren van gesprekken in geroezemoes, bijvoorbeeld op verjaardagen en recepties. Ook wordt de tv telkens een stapje harder gezet, vaak tot ongenoegen van huisgenoten. Soms wordt de bel of het overgaan van de telefoon niet meer gehoord en ook het voeren van gesprekken via de telefoon verloopt moeilijker. Bij lezingen, in het theater of bij verjaardagen houdt de slechthorende er soms al rekening mee en zoekt een strategische plek uit zodat alles beter te volgen is. Op een gegeven ogenblik kan de slechthorendheid zelfs zo ver zijn gevorderd, dat zelfs een gesprek met één persoon moeilijk verloopt en dat luisteren en verstaan als vermoeiend worden ervaren. Soms wordt de slechthorende zover beperkt door zijn slechthorendheid, dat ook zijn sociale leven daaronder gaat leiden. Verjaardagen, recepties en etentjes in lawaaiige restaurants worden op den duur vermeden. Als u één of meerdere van bovenstaande situaties herkend, is het raadzaam eens bij een audicien in uw buurt langs te gaan. Een audicien kan vergeleken worden met de opticien, maar dan voor de oren. Deze kan uw gehoor uitgebreid testen en zien of het raadzaam is bij uw huisarts langs te gaan. Veelal wordt een dergelijke hoortest gratis uitgevoerd. Ook is het mogelijk uw gehoor te testen via de telefoon of via internet. Kijk voor uitgebreide informatie hiervoor onder hoortests.

Disclaimer ouderdomsslechthorendheid